Inloggen

Lenzen

Een doorzichtig voorwerp met één of meer bolvormige oppervlakken wordt ook wel een bolle lens genoemd. Elke bolle lens heeft de eigenschap dat een parallele bundel die loodrecht op de lens invalt een convergente bundel wordt die samen komt in één punt: Het brandpunt. De afstand van het brandpunt tot de lens verschilt van lens tot lens en hangt onder andere af van de bolling van de lens en de brekingsindex van het glas. In deze videoles uitleg over de werking van lenzen.



Voor het afspelen van de videoles 'Lenzen' moet je ingelogd zijn
Nieuwsgierig? Kijk een demoles:
Voorvoegsels / Harmonische trilling / ElektronVolt

Voorkennis

Brekingsindex, wet van Snellius

Moet ik dit kennen?

De stof in videoles "Lenzen" hoort bij:

HAVO:       Keuzeonderwerp (SE)
VWO: : geen examenstof

(In het oude examenprogramma: HAVO:CE VWO:CE)

Test jezelf - "Lenzen"

Maak onderstaande meerkeuzevragen, klik op 'nakijken' en je weet meteen de uitslag. Als je één of meer vragen fout hebt moet je de videoles nog maar eens bekijken.
Vraag 1
Vraag 2
Vraag 3
Een positieve (bolle) lens heeft een … werking.

Een negatieve (holle) lens heeft een … werking.

Hoe sterker het oppervlak van een lens gekromd is hoe kleiner de …

divergerende
convergerende
brekende
divergerende
convergerende
brekende
diameter
brekingsindex
brandpuntsafstand


Extra oefenmateriaal?

Oefenopgaven over het onderdeel licht & lenzen vind je in:
FotonLichtLenzenHAVO.pdf

Vraag over "Lenzen"?


    Hou mijn naam verborgen

Eerder gestelde vragen | Lenzen

Judith Kroon vroeg op donderdag 28 jul 2016 om 20:29
ik kan in de filmpjes zo snel niets vinden over kromtestralen van lensoppervlakken. Kunt u mij vertellen wat dit precies zijn en hoe ik dit kan berekenen? (gaat om het toepassen van de formule voor sterkte dunne lens)

Erik van Munster reageerde op vrijdag 29 jul 2016 om 01:35
Dag Judith,

Klopt dat je deze niet kunt vinden. Kromtestraal van lenzen is namelijk geen examenstof en de bijbehorende formules ook niet. Dit betekent dat als je er een vraag over krijgt er in de opgave zelf genoeg uitleg zal staan om de opgave te kunnen maken.


Oussama Akhiyat vroeg op maandag 11 apr 2016 om 21:24
Hey Erik,
Er zijn altijd 2 posities van de lens(Als het voorwerp en beeld niet bewegen), waarbij er een scherp beeld ontstaat. Waarom is dat zo? En hoe kun je het aan de hand van de lenswet uitleggen?

Erik van Munster reageerde op maandag 11 apr 2016 om 22:00
Dag Oussama,

Dat klopt. Je kunt altijd de beeldafstand (b) en de voorwerpsafstand (v) omwisselen en dan heb je ook een scherp beeld.

In de formule kun je dit ook zien:

1/f = 1/b + 1/v

Als je b en v omwisselt staat er eigenlijk hetzelfde.

Oussama Akhiyat reageerde op maandag 11 apr 2016 om 22:21
Heel erg bedankt!


Op zaterdag 21 mrt 2015 om 13:15 is de volgende vraag gesteld
Hoe kan je bij een lens de normaal tekenen? (aangezien het niet recht is)

Erik van Munster reageerde op zaterdag 21 mrt 2015 om 13:33
Een normaal tekenen op een gebogen oppervlak is altijd lastig. Helemaal precies kun je het nooit doen.

Als je een voorbeeld wil: In de videoles 'spiegelen' teken ik ook een normaal op een gebogen oppervlak.

Een trucje is om eerst een raaklijn op het oppervlak te tekenen en daarna loodrecht op deze raaklijn de normaal te tekenen.


Lisabeth Van Berkel vroeg op woensdag 18 dec 2013 om 22:11
Wat wordt precies bedoeld met de kromming van de lens?

Erik van Munster reageerde op donderdag 19 dec 2013 om 08:58
Als je een lens, van bijvoorbeeld een fototoestel, bekijkt, dan zie je dat hij van voren niet plat is maar bol. Met kromming wordt bedoeld hoe bol of plat een lens is. In het algemeen geldt hoe groter de kromming (en dus hoe boller de lens) hoe sterker de lens.

Lisabeth Van Berkel reageerde op donderdag 19 dec 2013 om 12:06
en als een lens boller is ,is dan het brandpuntafstand ook korter?

Erik van Munster reageerde op donderdag 19 dec 2013 om 22:06
Ja, dat klopt. Als een lens boller is, is hij ook sterker en dat betekent inderdaad een kortere brandpuntsafstand.


Lisabeth Van Berkel vroeg op vrijdag 13 dec 2013 om 15:17
bij het berekenen van brekingsindices bij alle lenzen , maak je gebruik van glas( dat in de binas staat,) en lucht ? of tenminste in de situatie die u in de video hebt toegelicht?

Erik van Munster reageerde op vrijdag 13 dec 2013 om 16:07
Ja dat klopt, de lens is van glas en licht valt in vanuit lucht en gaat ook weer verder in lucht.


Op woensdag 30 okt 2013 om 20:16 is de volgende vraag gesteld
Veranderd het brandpunt van een positieve lens wanneer de lichstralen niet evenwijdig aan de hoofdas lopen?

Erik van Munster reageerde op woensdag 30 okt 2013 om 21:19
Evenwijdige lichtstralen die niet evenwijdig aan de hoofdas lopen komen niet samen in het brandpunt maar in een ander punt: Dit heet een bijbrandpunt. Het ligt op dezelfde afstand van de lens als het brandpunt maar iets hoger of lager, afhankelijk van de precieze richting van de lichtstralen. Het brandpunt zelf verandert dus niet.

Zie ook de videoles "positieve lenzen"